Thương mại điện tử Việt Nam và xu hướng tăng trưởng

Bức tranh tăng trưởng của thương mại điện tử Việt Nam

Động lực tăng trưởng đến từ ba yếu tố chính: người tiêu dùng quen mua sắm trực tuyến hơn, doanh nghiệp chuyển dịch sang kênh số mạnh hơn và hạ tầng thanh toán – giao nhận được cải thiện. Theo VECOM, sản lượng bưu chính năm 2024 đạt khoảng 3,2 tỷ bưu gửi, trong đó dịch vụ bưu chính cho thương mại điện tử đạt khoảng 2,4 tỷ kiện, tăng 30% so với năm 2023.

Điều này cho thấy tăng trưởng không chỉ nằm ở doanh thu, mà còn nằm ở năng lực vận hành phía sau: xử lý đơn hàng, giao hàng, hoàn trả, thanh toán và chăm sóc khách hàng.

Vì sao thị trường bước vào giai đoạn mới?

Giai đoạn mới của thương mại điện tử Việt Nam được định hình bởi cạnh tranh chất lượng thay vì chỉ cạnh tranh tốc độ. Khi người mua có nhiều lựa chọn hơn, doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào giảm giá, mà phải tối ưu trải nghiệm, độ tin cậy, tốc độ giao hàng và khả năng giữ chân khách hàng.

Bên cạnh đó, khung quản lý đang chặt chẽ hơn. Năm 2025, nhiều chính sách về thuế, hải quan, quản lý nền tảng và thương mại điện tử xuyên biên giới được nhấn mạnh như dấu mốc chuyển sang giai đoạn phát triển bền vững hơn.

Cơ hội phát triển nổi bật

Cơ hội lớn nhất nằm ở bán lẻ trực tuyến, thương mại qua nội dung, thanh toán số, logistics thương mại điện tử và dữ liệu khách hàng. Báo cáo e-Conomy SEA 2025 cho thấy thương mại điện tử vẫn là động lực chính của kinh tế số Đông Nam Á, trong đó video commerce ngày càng có vai trò lớn trong GMV khu vực.

Với Việt Nam, điều này tạo cơ hội cho doanh nghiệp xây dựng năng lực bán hàng đa kênh: sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, website riêng, livestream, cộng đồng khách hàng và hệ thống CRM.

Thách thức cần vượt qua

Tăng trưởng nhanh cũng kéo theo áp lực về hàng giả, gian lận thương mại, cạnh tranh giá thấp và quản lý nền tảng xuyên biên giới. Reuters ghi nhận Việt Nam đã tăng cường xử lý hàng giả, gian lận thương mại và smuggling, trong đó thương mại trực tuyến là một khu vực được quan tâm.

Vì vậy, phát triển thương mại điện tử không chỉ là mở rộng doanh số, mà còn là xây dựng niềm tin thị trường: minh bạch nguồn gốc hàng hóa, bảo vệ người tiêu dùng, quản lý thuế và kiểm soát chất lượng sản phẩm.

Doanh nghiệp nên chuẩn bị gì?

Doanh nghiệp muốn tận dụng cơ hội cần tập trung vào năng lực vận hành thay vì chỉ chạy theo lưu lượng truy cập. Các ưu tiên quan trọng gồm:

• Chuẩn hóa dữ liệu sản phẩm
• Tối ưu tồn kho và giao hàng
• Xây dựng trải nghiệm mua hàng nhất quán
• Đo lường chi phí chuyển đổi và tỷ lệ hoàn đơn
• Tăng độ tin cậy bằng đánh giá, bảo hành và chính sách đổi trả rõ ràng
• Kết hợp sàn thương mại điện tử với kênh sở hữu riêng

Doanh nghiệp càng phụ thuộc vào một nền tảng duy nhất thì rủi ro càng cao, đặc biệt khi chính sách nền tảng, chi phí quảng cáo hoặc quy định quản lý thay đổi.

Thương mại điện tử Việt Nam đang tăng trưởng mạnh, nhưng giai đoạn mới sẽ không chỉ thuộc về những đơn vị bán được nhiều hàng nhất. Lợi thế bền vững sẽ thuộc về doanh nghiệp kiểm soát tốt dữ liệu, vận hành, niềm tin khách hàng và khả năng thích ứng với quy định thị trường. Đây là cơ hội lớn, nhưng cũng là phép thử về năng lực quản trị số của doanh nghiệp Việt Nam.